DemocracyCrisis.com - Η Δημοκρατία σε κρίση;

Παρασκευή 06/03/2015

Ιωάννης Γ. Νεραντζής, Διδάκτωρ Ιστορικής Γεωγραφίας, Η «Σχολή του Ανατολικού (Αιτωλικού)» και το «γλωσσικό ζήτημα»: Μια άδηλη σχέση

"Την κατάσταση επιδεινώνει η προσωρινή Βενετική κυριαρχία επιλεκτικά σε ορισμένες περιοχές της Αιτωλίας, της Ακαρνανίας των Αγράφων, ως και αυτού τού Καρπενησίου, στη διάρκεια του Β΄ Βενετοτουρκικού πολέμου, στα 1684-1699: εξαναγκάζονται να δηλώσουν φορολογική υποταγή εις τους Ενετούς τα χωριά τού Βάλτου και τού Ξηρομέρου (= γεωγραφικά υποδιαμερίσματα Ακαρνανίας), το Μεσολόγγι, το Αιτωλικόν και η Uva/(Γουριά;) (= γεωγραφικά υποδιαμερίσματα Αιτωλίας), το 1684, ενώ συνάμα το 1687, ή ολίγον πρότερον, καθίσταται φόρου υποτελές εις τους Ενετούς και το Καρπενήσι Επιστρέφουν πάλι στην κυριαρχία των Οθωμανών το 1699 με τη Συνθήκη του Κάρλοβιτς [..] Αρκετές οικογένειες από διάφορα χωριά της Ακαρνανίας συνοικίζονται στη Λευκάδα, που το 1684 καταλαμβάνεται από τους Βενετούς, ενώ άλλες οικογένειες από την πεδινή Αιτωλία και τη Ναυπακτία ζητούν άσυλο στα ορεινά των Κραβάρων και της Ευρυτανίας, ενώ πολλές οικογένειες μεταναστεύουν στην Πελοπόννησο [..] Εκ παραλλήλου, θεωρώ ότι η «Σχολή Αιτωλικού» ιδρύθηκε για να αντιπαλέψει την προσπάθεια των Παπικών, διά τής ιδεολογικής προπαγάνδας, να προσηλυτίσουν τον Ελληνικό χριστιανο-ορθόδοξο πληθυσμό στο παπικό καθολικό-χριστιανικό δόγμα. Στα πλαίσια αυτής της πολιτικοθρησκευτικής διαίρεσης σε ορθόδοξους και καθολικούς, ο Θεόφιλος Κορυδαλλεύς (1570-1646) συσταίνει το δικό του «κόμμα», όπως ο ίδιος το ονομάζει, στο οποίο ανήκει και ο μαθητής του τότε Ευγένιος Γιαννούλης. Μόνον αν δούμε το εντόνως φιλεκπαιδευτικό πρόγραμμα ίδρυσης «Φροντιστηρίων» τού Γιαννούλη σε συνάρτηση και με την ένταξή του στο «κόμμα» του Θεόφιλου Κορυδαλλέως αποκτούν ευρύτερη και καλύτερα φωτισμένη ιστορική εξήγηση: Αφενός, η αιτία των συχνών ταξιδιών που έκανε ο Ευγένιος Γιαννούλης στο Ανατολικόν/(Αιτωλικόν) από τη Ζάκυνθο, όπου εμαθήτευσε για έξι χρόνια κοντά στον φιλόσοφο Θεόφιλο Κορυδαλλέα85 που αγωνίζεται σθεναρά εναντίον της διεισδύσεως της Ρωμαιοκαθολικής Προπαγάνδας στους Έλληνες και ιδίως στον ευαίσθητο χώρο του Ιονίου

Αφετέρου, ευρύτερη και καλύτερα φωτισμένη ιστορική εξήγηση αποκτά και η ίδρυση από τον ίδιον τον Ευγένιο Γιαννούλη του «Φροντιστηρίου» Αιτωλικού, το 1640, τέσσερα μόλις χρόνια μετά το τέλος της σπουδής του στη Ζάκυνθο ως μαθητής τού Θεοφίλου Κορυδαλλέως. Έτσι, συναρτάται, αν θέλετε, ταυτίζεται η ίδρυση τής «Σχολής Αιτωλικού» ποσώς με την προσπάθεια τών ορθοδόξων κληρικών και τού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως να αναχαιτίσουν αυτή την παπική διείσδυση, δημιουργώντας τόσο στην Κωνσταντινούπολη όσο και σε επιλεγμένες πόλεις και χωριά «Φροντιστήρια» και «Σχολές» στις οποίες διδάσκουν αλλά και αποφοιτούν εξ αυτών εξέχοντες εκκλησιαστικοί ρήτορες, που μιλούν σε γλώσσα λαϊκή και κάνουν ιδεολογική θρησκευτική διαφώτιση, δηλαδή κατηχούν την αγράμματη λαϊκή μάζα εις το ορθόδοξοχριστιανικό δόγμα"

Add a comment
 

Τα έχουμε πει, αλλά δεν ακούει κανείς

News - Μ. Βαρδής

Written by Administrator Thursday, 05 March 2015 09:52

Παρασκήνιο: Η Χριστοδουλοπούλου έδωσε εντολή για «ελευθέρας» στους μετανάστες, χωρίς να ενημερώσει τον υπουργό Πανούση

Τα έχουμε πει και σε προηγούμενη ανάρτηση [Ο Τσε Γκεβάρα στην Αθήνα] και δυστυχώς επαληθευτήκαμε. Σε μία κατάσταση με δομημένα συμφέροντα και δίκτυα, με χρόνια ατελείωτα διοικητικής πονηριάς, αλλά και με ιδεοκαταναγκαστικές "αριστερές" αγκυλώσεις του στυλ "πας μετανάστης, προλετάριος", τί πιο φυσικό από το μπάχαλο που δημιουργήθηκε εδώ και δύο μέρες με την περιβόητη εντολή Πανούση/ Χριστοδουλοπούλου/και σια. Πως να μην πέσεις στα δίχτυα του ΣΚΑΙ και της Συγγρού όταν αναλαμβάνεις τη διοίκηση, αδυνατώντας να "σπάσεις αυγά". Γι' αυτό αναφέραμε και την περίπτωση του "επαναστατικού" βολονταρισμού. Εάν μπεις δυναμικά, εκ- παραθυρώσεις όλους τους δομημένους, καθαρίσεις το χωράφι, είναι σίγουρο ότι και λάθη θα κάνεις και θα κατηγορηθείς για "αντι- δημοκρατική" συμπεριφορά. Όμως, έχεις πάρει την ευθύνη και έχεις κάτι να πεις στον κόσμο. Τώρα, γίνεσαι έρμαιο της κάθε συμβούλου με απόψεις Εξαρχείων και του κάθε στρατηγίσκου ή των από πίσω του...Ας πρόσεχες!

Add a comment
 

Πέμπτη 05/03/2015

Ο Αγάπιος Λάνδος και την εποχή του, Περιοδικόν Ενδον, 13/01/2012.

"Ο Αγάπιος μοναχός ο Κρής, ο συγγραφέας της «Αμαρτωλών Σωτηρίας», με το κοσμικό όνομα Αθανάσιος Λάνδος γεννήθηκε στο Ηράκλειο της Κρήτης, ίσως στην τελευταία δεκαετία του 16ου αιώνα. Για την ζωή του δεν σώζονται πολλές πληροφορίες. Ύστερα από τις σπουδές του στην πατρίδα του και στη Βενετία, έμεινε για αρκετά χρόνια στην Κρήτη (στη Φουρνή και στην Ιεράπετρα), έζησε κοντά στο λαό και γνώρισε τα προβλήματά του. Πριν από το 1617 εργάστηκε στο Ηράκλειο για δύο χρόνια ως γραμματικός  του βενετοκρητικού άρχοντα Ανδρέα Κορνάρου, λόγιου συγγραφέα και ποιητή. Αντέγραφε τα ποιήματά του σε ιταλική και ελληνική γλώσσα. Για τον Κορνάρο μιλά με μεγάλη εκτίμηση στην «Αμαρτωλών Σωτηρία». Δεν ξέρουμε πότε ακριβώς αποφάσισε ο Λάνδος να εγκαταλείψει τα κοσμικά και να αποσυρθεί στο Άγιον Όρος παίρνοντας το μοναχικό όνομα Αγάπιος. Αρχικά έμεινε για δύο χρόνια στη Λαύρα του Αγίου Αθανασίου, αλλά τελικά προτίμησε να μην ενταχθεί σε κοινόβιο, για να μπορεί να έχει ελευθερία κινήσεων. Έτσι αποσύρθηκε σε ιδιωτικό κελλί στη σκήτη της Μικράς Αγίας Άννης, όπου επιδόθηκε στη μελέτη και τη συγγραφή. Πλούσιο υλικό για τη δουλειά του, του προσέφεραν οι βιβλιοθήκες του Αγίου Όρους μαζί με άλλα βιβλία δικά του, ελληνικά και ιταλικά. Αλλά το ανήσυχο πνεύμα του δεν έμεινε ικανοποιημένο. Ήθελε να έλθει κοντά στον λαό και τις ανάγκες του, να γίνει δάσκαλός του, γι αυτό περιόδευσε τα νησιά του Αιγαίου, τη Σύρο, την Άνδρο, τη Σίφνο και άλλα, καθώς και την τουρκοκρατούμενη Πελοπόννησο, γνώρισε από κοντά τα προβλήματα του υπόδουλου ελληνισμού, την υλική φτώχεια, αλλά και τις πνευματικές ανάγκες των συμπατριωτών του. Τον ίδιο καιρό που η καθολική και η προτεσταντική προπαγάνδα αγωνίζονταν να επιβάλουν τις δικές τους απόψεις, ο ελληνικός κόσμος έμεινε χωρίς διαφώτιση. Έλειπαν οι δάσκαλοι που θα τον κρατούσαν στον δρόμο της ορθοδοξίας, δεν υπήρχαν μορφωμένοι κληρικοί για να φωτίσουν το λαό. Έτσι αποφάσισε να δώσει αυτός ότι έλειπε, βιβλία στο λαό του Θεού, που, γραμμένα με απλό τρόπο και σε απλή γλώσσα, θα τον φώτιζαν και θα τον κρατούσαν στην ορθή πίστη, και στους κληρικούς χρήσιμα βοηθήματα για το έργο τους. Αλλά για να πραγματοποιηθεί το σχέδιο αυτό δεν ήταν αρκετός ο τρόπος πολλαπλασιασμού των βιβλίων με αντιγραφή, όπως συνηθίζονταν ακόμη στο Άγιον Όρος. Τα αντίτυπα με τη μέθοδο αυτή και μετρημένα ήταν και πανάκριβα. Για τον λόγο αυτόν ταξίδεψε στη Βενετία, όπου υπήρχαν τα περίφημα τυπογραφεία που τύπωναν τα ελληνικά βιβλία σε όλα τα χρόνια της τουρκοκρατίας. Στα τρία ταξίδια που έκανε τύπωσε περισσότερα από δέκα βιβλία, μερικά και σε δεύτερη έκδοση. Τα έξοδα για το τύπωμα τα αναλάμβανε ο ίδιος. Στους προλόγους των βιβλίων του μιλά για τις ταλαιπωρίες των ταξιδιών του, για τα οικονομικά του προβλήματα και παρακαλεί τους αναγνώστες να διαβάζουν τα βιβλία που με τόσες θυσίες τυπώθηκαν. Τα βιβλία του Λάνδου πουλιόνταν όχι μόνο στη Βενετία, αλλά και στην υπόλοιπη Ελλάδα, πολλά όμως φαίνεται πως τα χάριζε ο συγγραφέας τους, γι αυτό και στον πρόλογο του «Θηκαρά» (1643) εξορκίζει αυτούς που δεν αγόρασαν το βιβλίο, αλλά το πήραν χάρισμα, να το διαβάζουν κάθε μέρα, γιατί θα δώσουν λόγο την ημέρα της Κρίσεως, που το στερούν από τον ίδιο και από τους άλλους aπου με χαρά θα το διάβαζαν αν το είχαν"

ΟΙ ΚΟΛΛΥΒΑΔΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΟΡΟΥΣ Β' μέρος

"Ο ΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ 1776 ΣΕ ΒΑΡΟΣ ΤΩΝ ΚΟΛΛΥΒΑΔΩΝ

Το ισχυρότερο πλήγμα κατά των Κολλυβάδων το έδωσε το Πατριαρχείο Κων/λεως το έτος 1776, πατριαρχεύοντος του Κων/λεως Σωφρονίου Β΄. Μεγάλη κληρικολαϊκή Σύνοδος, αποτελούμενη απ’ όλους τους ενδημούντας στην Πόλη αρχιερείς και από πολλούς άρχοντες, καταδίκασε και αφόρισε όλους τους Κολλυβάδες και όλους όσους μαζί μ’ εκείνους και μετά από εκείνους φρονούν ότι μνημόσυνα νεκρών δεν επιτρέπει η Ορθόδοξος Εκκλησία του Χριστού να γίνονται ημέρα Κυριακή. Διακήρυξε η Σύνοδος αυτή ότι ανέκαθεν η ιερά της Εκκλησίας τάξη και κανονική διατύπωση ήταν να γίνονται τα μνημόσυνα και Σάββατο και Κυριακή και οποιαδήποτε άλλη μέρα της εβδομάδος αδιακρίτως και ότι αυτό είναι Αποστολική Παράδοσις, και όσοι δεν την δέχονται και δεν τελούν Κυριακή μνημόσυνα είναι αντάρτες, καινοτόμοι και κακόδοξοι. Ως αντιπροσώπους όλων των Κολλυβάδων, προταίτιους και αρχηγούς η Σύνοδος καθήρεσε και αφόρισε τέσσαρες ιερομονάχους αναφέροντάς τους ονομαστικά. Το “θέσπισμα” αυτό της Συνόδου του 1776 το οποίο έκτοτε ακυρώθηκε, γράφει κατά λέξη, μεταξύ άλλων, τα εξής: “Σωφρόνιος ελέω Θεού... επειδή ταραχή και σύγχυσις κατέλαβε την Εκκλησίαν... δια τινων δοκησισόφων και δοκοφρόνων.. ασέβειαν και ανταρσίαν νοσούντων... της ούν καινοτομίας ταύτης και κακοδοξίας καταδήλου γενομένης... διορίζοντες δια τούτο και αποφαινόμενοι κατά την ανέκαθεν ιεράν της Εκκλησίας τάξιν και κανονικήν διατύπωσιν απαρατηρήτως τελείσθαι και εν Σαββάτω και εν Κυριακή και εν όλαις ταις ημέραις της εβδομάδος τα μερικά των Ορθοδόξων μνημόσυνα κατά την Παράδοσιν των Αποστολικών Διατάξεων... Όσοι μεν ουν συνωδά τη Εκκλησία και τω παρόντι Συνοδικώ θεσπίσματι και φρονούσι και πράττουσι, τελούντες απαρατηρήτως και εν Σαββάτω και εν Κυριακή και εν όλαις ταις ημέραις της εβδομάδος τα μερικά των Ορθοδόξων μνημόσυνα, οι τοιούτοι είησαν συγκεχωρημένοι παρά Θεού Κυρίου Παντοκράτορος”. Αυτό φυσικά σημαίνει ότι «όσοι μέχρι σήμερα, δεν φρονούσι και πράττουσι συνωδά τω παρόντι θεσπίσματι είησαν ως και οι πρωταίτιοι και αρχηγοί και συνίστορες της τοιαύτης δόξης... καθηρημένοι.. και γεγυμνωμένοι πάσης Θείας Χάριτος και ιεροπραξίας... και πάντη ανίεροι εν βάρει αργίας και αλύτου αφορισμού... Εξ αποφάσεως... 9ης Ιουνίου 1776» (Το πλήρες κείμενο βλέπε Ph. Meyer: “Die Haupturkunden fur die geschichte der Athos Kloster”, Leipjig 1894 σ. 236-241 όπου και τα προαναφερθέντα κείμενα).

ΚΥΝΗΓΗΜΈΝΟΙ ΑΠΌ ΤΟΥΣ ΣΥΝΑΣΚΗΤΈΣ ΤΟΥΣ ΟΙ ΚΟΛΛΥΒΑΔΕΣ ΈΦΥΓΑΝ ΑΠΌ ΤΟ ΌΡΟΣ ΚΑΙ ΒΡΉΚΑΝ ΚΑΤΑΦΎΓΙΟ ΣΤΑ ΝΗΣΙA ΤΟΥ ΑΙΓΑΊΟΥ

Εκεί, αγκαλιασμένοι από ένα λαό που διψούσε για αλήθεια και παράδειγμα, οι Κολλυβάδες έσπειραν τον λόγο του Χριστού, και η σπορά εκαρποφόρησε “εις εκατόν”. Αυτή η καρποφορία ονομάσθηκε από την Ιστορία: “η πνευματική αναγέννηση του 18ου αιώνος”. Σ’ αυτήν οφείλουμε την “Φιλοκαλία”, τον “Ευεργετινό”, τα “Ευρισκόμενα του Συμεών του Νέου Θεολόγου”, τα δύο βιβλία “περί συνεχούς θείας Μεταλήψεως”, τον “Αντίπαπα”, το “Πηδάλιο”, τον “Συναξαριστή”, το “Συμβουλευτικόν Εγχειρίδιον”, και πλήθος άλλα. Οι Κολλυβάδες ίδρυσαν στα νησιά ονομαστά μοναστήρια, πηγές αγιασμού, που πότιζαν τον λαό του Θεού θεία νάματα έναν ολόκληρο αιώνα, στην Πάτμο, στην Ικαρία, στην Πάρο, στη Σκιάθο, στη Χίο. Οι “αφορισμένοι” Κολλυβάδες αποδείχθηκαν άγιοι και πολλών από αυτούς τα οστά ευωδίασαν και θαυματούργησαν: ο Νήφων ο κοινοβιάρχης της Σκιάθου, ο Παρθένιος ο ζωγράφος ο Σκούρτος, ο Μακάριος Κορίνθου ο Νοταράς, ο Νικόδημος ο Αγιορείτης, ο Αρσένιος ο Νέος ο εν Πάρω ο θαυματουργός. Στους Κολλυβάδες χρωστούμε πνευματικά αναστήματα σαν τον Νεομάρτυρα Πολύδωρο, τον Όσιο Παρθένιο της Χίου, τον Γέροντα Διονύσιο ιδρυτή της Ι. Μονής Παναγίας της Κονιστρίας της Σκιάθου και συνεργάτη του αναγεννητού της Πελοποννήσου Παπουλάκου, τον Μωραϊτίδη και τον Παπαδιαμάντη. Μ’ ένα λόγο σ’ αυτούς χρωστούμε το ότι υπάρχει ακόμη Ορθοδοξία στην Ελλάδα παρά την θύελλα του Φαρμακίδη και των Βαυαρών. Αλλά όχι μόνο στην Ελλάδα. Η Ρουμανία δέχθηκε γρήγορα την επίδραση Κολλυβάδων που εξωρίσθηκαν σ’ αυτήν. Η Ρωσία, τσακισμένη από το νεοειδωλολατρικό, δυτικόπληκτο και αντιμοναστικό πνεύμα του Μεγάλου Πέτρου και της Αικατερίνης της Β΄, κείτονταν, παρά το πολιτικό μεγαλείο και την δύναμη της, σε πνευματικά ερείπια. Από αυτά την σήκωσε ο Μολδαβός στάρετς Όσιος Παϊσιος Βελιτσκόφσκι φέρνοντάς της, από το Aγιον Όρος, τον κολλυβαδικό ησυχασμό και την “Φιλοκαλία”. Οι Αρχιερείς καταδίκασαν και αφόρισαν αυτούς που αγάπησαν την αλήθεια και αγωνίστηκαν γι’ αυτήν. Ο Θεός όμως τους ευλόγησε και τους δόξασε στον αιώνα"

Ο Δάσκαλος του Γένους, Αναστάσιος ο Γόρδιος (+1729)

"Ο Αναστάσιος Γόρδιος είναι ένας από τους μεγαλύτερους Δασκάλους του Γένους. Διέπρεψε κατά τη λεγόμενη Προδρομική περίοδο του Νεοελληνικού Διαφωτισμού. Θεωρούνταν ένας από τους αρτιότερα μορφωμένους Δασκάλους του Γένους και απέκτησε μεγάλη φήμη στην εποχή του ως λόγιος, δάσκαλος, γιατρός και κοινωνικός εργάτης. Γεννήθηκε το 1654 στα Βραγκιανά των Αγράφων, όπου στα χρόνια της Τουρκοκρατίας λειτούργησε για δύο αιώνες το περίφημο «Ελληνομουσείον των Αγράφων», Ανώτερη Σχολή των Ελληνικών Γραμμάτων. Τη Σχολή αυτή την ίδρυσε το 1662 ένας άλλος λόγιος και Δάσκαλος του Γένους, ο Ευγένιος Γιαννούλης ο Αιτωλός, πού υπήρξε και δάσκαλος του Γόρδιου. Ο Ευγένιος γρήγορα διαπιστώνει το ήθος και τη φιλομάθεια του Αναστασίου και τον θέτει υπό την προστασία του. Το 1676 τον στέλνει για ευρύτερες σπουδές στην Αθήνα, όπου ακούει δασκάλους, όπως τον Ιωάννη Μπενιζέλο και τον Νικόδημο Μαζαράκη. Ο τελευταίος εκτιμά τον νεαρό μοναχό και τον στέλνει στην Ιταλία για ανώτερες σπουδές. Στην Πάδοβα βρίσκουμε το Γόρδιο να κάνει φιλολογικές, θεολογικές και ιατρικές σπουδές. Λίγο αργότερα παρακολουθεί φυσικομαθηματική στη Ρώμη"

Η Μάνη στα αρχεία της Βενετίας

"Στην πλούσια επιστημονική δραστηριότητα τού Σωκράτη Κουγέα, διαπρεπή μεσαιωνολόγου και παλαιογράφου, καθηγητή του Πανεπιστημίου της Αθήνας και ακαδημαϊκού, συγκαταλέγεται και σημαντικός αριθμός μελετών που αφορούν την ιστορία της Μάνης και των ανθρώπων της. Το ενδιαφέρον του αυτό τον οδήγησε στη μελέτη των βενετικών αρχειακών τεκμηρίων χάρη στη συνεργασία του με τον Κωνσταντίνο Μέρτζιο, ο οποίος έχει προσφέρει τόσα πολλά στον χώρο της νεότερης ελληνικής ιστορίας με τις έρευνές του στα βενετικά αρχεία και με τον όγκο των πηγών που δημοσίευσε. Τα έγγραφα, που συνέλεξε ο Κ. Μέρτζιος και απέστειλε στον Σ. Κουγέα, φυλάσσονται σήμερα στο αρχείο του τελευταίου και αφορούν τη Μάνη σε δύο χρονικές περιόδους της ιστορίας της (λίγο πριν και λίγο μετά τη ναυμαχία της Ναυπάκτου καθώς και την τελευταία δεκαετία του 17ου αιώνα) καθώς και τη δραστηριότητα του πειρατή Λιμπεράκη Γερακάρη. Στους φακέλους του αρχείου περιλαμβάνονται δακτυλόγραφα μεταγραμμένα έγγραφα, άλλα στην ιταλική και άλλα στην ελληνική γλώσσα, μεταφράσεις των ιταλικών κειμένων κάτω από το δακτυλόγραφο ιταλικό κείμενο από τον Κ. Μέρτζιο, και ευρείες περιλήψεις εγγράφων από τον μεταφραστή"

kosmas-aitolos.jpg

Μάρκος Γκιόλιας

"Ο Μάρκος Γκιόλιας γεννήθηκε στην ευρυτανική γη (στη Βαλαώρα), αλλά μεγάλωσε στη γειτονική Αιτωλοακαρνανία (στο Αγρίνιο). Τα στοιχεία καταγωγής του δεν παρατίθενται απλώς για ενημερωτικούς λόγους, αλλά γιατί χωρίς αυτά, το έργο του Μάρκου Γκιόλια δεν θα ήταν αυτό που ξέρουμε. Νομίζω ότι το έθεσε έξοχα ο διαπρεπής ιστορικός Σπύρος Ασδραχάς. «[τό κύριο στοιχείο της πνευματικής βιογραφίας του Μάρκου Γκιόλια είναι η] βιωματική του σχέση με το πεδίο της ιστορικής του παρατήρησης, τη Δυτική Στερεά. Αλλοιώς, η βιωματική σχέση με τον χώρο είναι αυτή που τον ανέδειξε σε πεδίο ιστορικής παρατήρησης, είτε αυτή επικεντρώνεται στον ίδιο χώρο είτε στους ανθρώπους του, τον Κοσμά τον Αιτωλό ή τον Κώστα Χατζόπουλο, για να αναφερθώ σε δυο μόνο από τα μείζονα ιστορικά έργα του». Για τον πνευματικό άνθρωπο Μάρκο Γκιόλια, η Δυτική Στερεά δεν είναι απλά χώρος καταγωγής, ούτε γραφικά ήθη και έθιμα για τηλεοπτική κατανάλωση, ούτε η έδρα του «εξοχικού», αλλά εκείνες οι πρωταρχικές ρίζες, τα πρώτα βιώματα, η πρώτη ύλη με την οποία σμιλεύεται ο ανθρώπινος χαρακτήρας και, θα πρόσθετα, γεννιούνται τα πρώτα ερωτήματα. Ο Μάρκος Γκιόλιας αγάπησε τόσο πολύ τη γενέθλια γη, που της αφιέρωσε όλο του τον πνευματικό μόχθο. Ο Μάρκος Γκιόλιας σπούδασε νομικά και πολιτικές επιστήμες, αλλά τα πνευματικά του ενδιαφέροντα γρήγορα επεκτάθηκαν στην ιστορία. Τον ενδιαφέρει η ιστορία της γενέθλιας γης (κυρίως της Ευρυτανίας, αλλά όχι μόνο), σημαντικών προσωπικοτήτων της (όπως ο Κοσμάς ο Αιτωλός και ο Κώστας Χατζόπουλος), και οι μορφές οργάνωσης της τοπικής αγροτικής - κτηνοτροφικής οικονομίας. Εκπόνησε τη διδακτορική του διατριβή στο Πάντειο Πανεπιστήμιο επάνω στο παραδοσιακό δίκαιο και τους οικονομικούς θεσμούς του τσελιγκάτου, η οποία έτυχε όχι μόνο της ομόφωνης έγκρισης της κριτικής επιτροπής του Πανεπιστημίου, αλλά και της ευρύτερης προσοχής με εγκωμιαστικές βιβλιοκρισίες και άρθρα στον Τύπο, όταν αργότερα εκδόθηκε σε βιβλίο. Σε όλο του το έργο, είτε πρόκειται για μελετήματα σχετικά με Έλληνες λογοτέχνες, είτε για ιστορικές προσωπικότητες, είτε για τοπικά κοινωνικά φαινόμενα, ο Μάρκος Γκιόλιας επιμένει να φέρνει στο φως και να αναλύει ένα ευρύτερο πνεύμα αλληλοεπηρεαζομένων παραγόντων που συγκροτούν μια ολόκληρη εποχή. Στο έργο του, Κοσμάς Αιτωλός λ.χ., δεν μαθαίνουμε μόνο για τον ομώνυμο μεγάλο δάσκαλο, αλλά και για τον αγροτικό ελληνισμό του 18ου αιώ­να. Στο άλλο έργο του, Κώστας Χατζόπουλος, δεν βιογραφεί­ται μόνο ο πρωτοπόρος πεζογράφος του δημοτικισμού, αλλά ιστορείται και το ελληνικό εργατικό κίνημα μέσα από την πολι­τική συγγραφική δράση του Χατζόπουλου. Από αυτή την ευρύχωρη οπτική γωνία ο αναγνώστης μαθαίνει και, επιπλέον, μα­θαίνει να συνδυάζει και να σκέπτεται. Τα σημαντικότερα έργα του απέσπασαν τα ειλικρινή εγκώμια αυτών των οποίων η γνώμη κατ’ εξοχήν μετράει για έναν άνθρωπο του πνεύματος - των ομοτέχνων του. Ο Κ. Θ. Δημαράς αναφέρεται στο βιβλίο Ο Κοσμάς Αιτωλός και η Εποχή του ως εξής: «Σπάνια βρίσκει κανείς σε πρόσφατα ελληνικά βιβλία τόσο ευσυνείδητη προσπέλαση προς το θέμα, τόση πληρότητα, τόσην αρτιότητα, όσο παρουσιάζει το έργο τούτο». Ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος αναφέρεται στην Ιστορία της Ευρυτανίας στους Νεότερους Χρόνους (1393-1821), λέ­γοντας ότι [το βιβλίο αυτό] «δεν φέρνει μόνο πρωτότυπες πληροφορίες και εύστοχες διασταυρώσεις στο ιστοριογραφικό μας συμπόσιο. Φέρνει κάτι άλλο που δεν το συναντάμε συχνά στις “εντοπισμένες” ιστοριογραφικές απόπειρες. Κατορθώνει την ένταξη του τοπικού, ως μερικού, στο γενικό, και μας επιτρέπει να περιδιαβάζουμε συνεχώς στα μεγάλα ιστορικά προ­βλήματα μέσα από τα οποία βλέπουμε με μεγαλύτερη οξυδέρκεια τα τοπικά φανερώματά τους». Και ο Νίκος Καραπιδάκης, που έχουμε την τιμή να είναι σήμερα μαζί μας, αναφωνεί, μετά την ανάγνωση του εξαίρετου βιβλίου Παραδοσιακό Δίκαιο και Οικονομία του Τσελιγκάτου: «Υπέροχο' μετά την ανάγνωση αυτού του βιβλίου οι λέξεις δεν έχουν πια το ίδιο νόημα. Ούτε η ιστορία των θεσμών και του δικαίου. Ούτε η εθνολογία και η ανθρωπογεωγραφία. Ούτε τα δημοτικά τραγούδια». Πόσοι αλήθεια μπορούμε να υπερηφανευθούμε για τέτοια εγκωμιαστικά σχόλια;"

Ο Γιώργος Μπαρμπαρούσης μιλάει για τον Ακαρνάνα φιλόσοφο Χριστόδουλο Παμπλέκη

"Ο Χριστόδουλος Παμπλέκης γεννήθηκε το 1733 στην Μπαμπίνη Αιτωλοακαρνανίας και ήταν γιος του Ευσταθίου...Ο Ευστάθιος κατάγονταν από την περιοχή του Ολύμπου και για άγνωστο λόγο ήρθε στην Μπαμπίνη και παντρεύτηκε. Το όνομα της μητέρας του δεν μας είναι γνωστό, ξέρουμε μόνο ήταν από το γένος Γατσή και ότι πέθανε νωρίς αφήνοντας το Χριστόδουλο ορφανό σε νηπιακή ηλικία. Στα 4 ή 5 του χρόνια ο Χριστόδουλος προσβλήθηκε από ευλογιά. Από την αρρώστια έχασε το αριστερό του μάτι και του έμειναν αρκετά σημάδια στο πρόσωπο.Μετά το θάνατο της γυναίκας του ο Ευστάθιος αναγκάζεται να φύγει πάλι κλέφτης στον Όλυμπο παίρνοντας μαζί του και το μικρό Χριστόδουλο. Εκεί συνελήφθηκε από τους Τούρκους, γδάρθηκε ζωντανός και στη συνέχεια κομματιάστηκε.  Το μικρό Χριστόδουλο πήρε υπό την προστασία του ο Λιτοχωρίτης Καλλίας και τον έστειλε σχολείο στο Λιτόχωρο, στη Ραψάνη και κατόπιν στην περίφημη Αθωνιάδα Σχολή, την οποία τότε διεύθυνε ο Ευγένιος Βούλγαρης (1753). Εκεί μαθήτευσε δίπλα σε αξιόλογους νέους της εποχής (Σέργιος Μακραίος, Ιώσηπος Μοισιόδαξ, Κοσμάς ο Αιτωλός κ. α.) και έγινε μοναχός. Από το Άγιο Όρος έφυγε γύρω στο 1759 και πριν φύγει στην Ευρώπη δίδαξε για μερικά χρόνια στην περιοχή του Ολύμπου. Το 1781 εκδίδει στη Βενετία το «Η Αληθής πολιτική».  Στη συνέχεια επισκέφτηκε τη Γαλλία και τη Γερμανία μαθαίνοντας τις δύο γλώσσες και μελετώντας τα κυκλοφορούντα κείμενα για τα φιλοσοφικά συστήματα της εποχής. Ύστερα κλήθηκε να διδάξει στο σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας της Βιέννης. Κατόπιν πήγε για λίγο στην Πέστη και ύστερα στη Λειψία όπου αφοσιώθηκε στη μελέτη της φιλοσοφίας. Πέθανε τον Αύγουστο του 1793 στο Νοσοκομείο της Λειψίας'

 

 

Add a comment
 

Τετάρτη 04/03/2015

News - Wednesday

Σαν σήμερα, γεννιέται το 1911 ο Michel Pablo Ο "περιπλανώμενος Έλληνας επαναστάτης" και οι μάχες στο Αλγέρι, από Lifo, 24/08/2014

"Ο Ben Bella, ο πρώτος Πρόεδρος της Ανεξάρτητης Αλγερίας μαζί με τον Μιχάλη Ράπτη και μία άγνωστη γυναίκα στην Ελλάδα,  πολύ πιθανόν στους Δελφούς ! Η Αλγερία ήταν για τον Μιχάλη Ράπτη η μεγάλη υπόθεση της ζωής του, αλλά και ο κύριος λόγος της ρήξης του με την Τετάρτη Διεθνή που είχε ιδρύσει οTrotsky.. Πιστεύοντας σε μία επαναστατική δυναμική της αλγερινής εξέγερσης και σε μία σοσιαλιστική μετεξέλιξη του εθνικού απελευθερωτικού αγώνα ενάντια στους γάλλους αποικιοκράτες, υποστήριξε την επανάσταση αυτή όχι μόνο ιδεολογικά, αλλά και με πολύ πρακτικούς τρόπους, από την παραγωγή όπλων μέχρι τη παραχάραξη γαλλικών χαρτονομισμάτων, κερδίζοντας την απόλυτη εμπιστοσύνη των αλγερινών επαναστατών, αλλά και του ίδιου του Ben Bella που τον συμβουλευόταν. Για το στήσιμο του εργοστασίου παραγωγής όπλων, ο Μιχάλης Ράπτης εξάντλησε κάθε μέσο και κάθε γνωριμία του. Ζήτησε από τους Αλγερινούς να αγοράσουν ατο Μαρόκο μία μεγάλη έκταση κοντά στην Κενίτρα με έναν πορτοκαλεώνα που θα έκρυβε τη μυστική δραστηριότητα του εργοστασίου. Όλα θα έδειχναν έτσι ότι επρόκειτο για ένα εργοστάσιο παραγωγής ... μαρμελάδων. Ο Ράπτης μαζί με έναν άλλον έλληνα συντροφό του ανέλαβε να φέρει τα μηχανήματα από διάφορες ανατολικές χώρες και να πείσει μηχανικούς που συμπαθούσαν την Τέταρτη Διεθνή να συμβάλλουν στη λειτουργία του εργοστασίου.Το εργοστάσιο αποτελεί έναν απίθανο συνδυασμό διαφόρων ετερόκλητων στοιχείων : οι τόρνοι είναι κινέζικοι, κάποια άλλα μηχανήματα γιουγκοσλάβικα η τσέχικα, οι στολές παραλλαγής των εργατών (έχουν όλοι τις ίδιες) αμερικάνικες, τα εσωρουχά τους κινέζικα. 'Οσο για τους εργάτες, προέρχονται κι αυτοί από διαφορετικές χώρες και είναι όλοι τους ειδικευμένοι εργάτες : η πλειοψηφία είναι Αλγερινοί, αλλά οι τροτσκιστές και τα άλλα μέλη των δικτύων (κυρίως τα γερμανική δίκτυα) είναι κι αυτοί παρόντες. Αν ο εργοδηγός είναι Ολλανδός, συναντάμε επίσης μία ομάδα τροτσκιστών από την Αργεντινή, έναν 'Ελληνα τροτσκιστή, δύο Γερμανούς πολιτικά άστεγους, 'Αγγλους, ακόμη κι έναν Γάλλο που προσπάθησε πολύ ο Μιχάλης Ράπτης να πείσει τους Αλγερινούς να τον δεχτούν (στοιχεία από την εξαιρετική έρευνα του γάλλου καθηγητή Ιστορίας Sylvain Pattieu "Ο "σύντροφος Pablo, η Τέταρτη Διεθνής και ο πόλεμος της Αλγερίας"). Στο επίπεδο της πρακτικής βοήθειας (είναι γνωστός ο ρόλος των γάλλων αναρχικών και τροσκιστών -οι λεγόμενοι "μεταφορείς βαλιτσών", που με κάθε τρόπο οργάνωναν τη βοήθεια προς το FLN), οι σύντροφοι του Pablo ενέκριναν όλες του τις ενέργειες, αλλά άρχισαν να διαφωνούν μαζί του όταν θεώρησαν πως η υπερβολική του ταύτιση με την "πολιτική αυτοδιαχείρησης" του Τίτο η με τον παναραβικό σοσιαλισμό δημιουργούσαν τις χειρότερες αυταπάτες σε σχέση με την εξέλιξη αυτών των καθεστώτων. Το 1965, στο συνέδριο της οργάνωσης, οι θέσεις του Μιχάλη Ράπτη απορρίπτονται από μία πολύ ισχνή πλειοψηφία και ο ίδιος αναγκάζεται να αποχωρήσει"

Αφιέρωσε στην επανάσταση όλη τη ζωή του

ΜΙΧΑΛΗΣ ΡΑΠΤΗΣ (ΠΑΜΠΛΟ) Διανοούμενος επαναστάτης σε καιρούς χαλεπούς, του Σάββα Μιχαήλ.

"Τέτοιες μέρες, πριν από 18 χρόνια, στις 17 Φεβρουαρίου 1996, ο Μιχάλης Ράπτης, γνωστότερος με το επαναστατικό του ψευδώνυμο Πάμπλο, στα 84 χρόνια του, άφηνε, από τα αγέραστα, αν και ταλαιπωρημένα από την παλιά φυματίωση, πνευμόνια του την τελευταία του πνοή. Το μακρινό ταξίδι του μέσα στον ταραγμένο 20ό αιώνα έφτανε πια στο τέλος, μαζί με τον αιώνα. Το ταξίδι ενός ιδαλγού της επανάστασης που κυνήγησε, αμετανόητος μέχρι θανάτου, το όραμα της κοινωνικής απελευθέρωσης, πέφτοντας σε χαντάκια, κάνοντας λοξοδρομήματα μέσα από τις στροφές καιρών χαλεπών, ένας ανυπότακτος επαναστάτης που φέρνει πάνω του όλα τα σημάδια, τις αντιφάσεις, τα άλυτα ιστορικά προβλήματα του 20ού αιώνα, αυτά που παραμένουν ανοιχτά κι οξυμένα μέχρι σήμερα, στον 21ο. Η διαδρομή του Μιχάλη Ράπτη θα τον καταστήσει μυθική φιγούρα αλλά και σημείο αντιλεγόμενον μέσα στους διεθνείς επαναστατικούς κύκλους σε όλες τις ηπείρους, ιδιαίτερα μέσα στο παγκόσμιο τροτσκιστικό κίνημα και την αποικιακή επανάσταση. Ξεκίνησε από τη γενέθλια Αλεξάνδρεια το 1911. Βρίσκεται στην Αθήνα το 1928, νεαρότατος φοιτητής του Πολυτεχνείου, να μάχεται στις γραμμές της «αιρετικής» κομμουνιστικής οργάνωσης των Αρχειομαρξιστών, η οποία σε λίγο θα αναγνωριστεί ως το ελληνικό τμήμα της Διεθνούς Αριστερής Αντιπολίτευσης του εξόριστου μπολσεβίκου ηγέτη Λέοντα Τρότσκι. Από εκεί θα αποσχιστεί με μια μικρή ομάδα συντρόφων του για να συνενωθεί, αργότερα, με την άλλη αριστερή αντιπολιτευόμενη οργάνωση, τον «Σπάρτακο» του μεγάλου μαρξιστή επαναστάτη και πρώην γραμματέα του ΚΚΕ Παντελή Πουλιόπουλου, το 1934, και να σχηματιστεί η Οργάνωση Κομμουνιστών Διεθνιστών Ελλάδας (ΟΚΔΕ). Θα τον συλλάβει η δικτατορία Μεταξά, θα βρεθεί στην εξορία στη Φολέγανδρο, μαζί με τη συντρόφισσά του Ελλη Διοβουνιώτη κι από εκεί, το 1937, σε «υπερορία», ισόβια εξορία εκτός Ελλάδας. Αφού μείνει για ένα διάστημα σε ελβετικό σανατόριο για να αντιμετωπιστούν οι αιμοπτύσεις του από τη φυματίωση, θα καταφύγει στο Παρίσι. Θα πάρει μέρος, μαζί με τον άλλο μεγάλο και παραγνωρισμένο επαναστάτη Γιώργο Βιτσώρη, εκπρόσωπο του επίσημου τμήματος των Ελλήνων τροτσκιστών, στο Ιδρυτικό Συνέδριο της Τετάρτης Διεθνούς το 1938. Στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, στην κατεχόμενη Γαλλία και τη ναζιστοκρατούμενη Ευρώπη, κάτω από τις πιο ζοφερές συνθήκες άγριων διωγμών κι εξόντωσης των τροτσκιστών από όλα τα καθεστώτα και τους μηχανισμούς του φασισμού, του σταλινισμού και της συρρικνωμένης αστικής δημοκρατίας, ο Μιχάλης Ράπτης-Πάμπλο κατόρθωσε να συμβάλει σημαντικά στην ανασυγκρότηση του γαλλικού τροτσκιστικού κινήματος και του συντονισμού των διάσπαρτων μαχόμενων δυνάμεων της Τετάρτης Διεθνούς. Αυτό το δύσκολο έργο είναι που του έδωσε το κύρος εκείνο χάρη στο οποίο, με το τέλος του πολέμου, εξελέγη και παρέμεινε για μια μακριά περίοδο γραμματέας της Διεθνούς Γραμματείας της Τετάρτης Διεθνούς (1945-1960). Οι πολιτικές θέσεις για τη μεταπολεμική αντιφατική πραγματικότητα του Ψυχρού Πολέμου κι η «εισοδιστική» τακτική απέναντι στα Κ.Κ. που προτείνει στις αρχές της δεκαετίας του 1950 θα τον καταστήσουν πρόσωπο-κλειδί στο μεγάλο και τραυματικό σχίσμα που συγκλονίζει την πολιτικά αδύναμη Διεθνή το 1953, απαρχή μιας σειράς παραπέρα διασπάσεων κι ενοποιήσεων του κατακερματιζόμενου διεθνούς τροτσκιστικού κινήματος. Αργότερα, ο Πάμπλο θα στραφεί και θα στρέψει το τεταρτοδιεθνιστικό κίνημα στην ανερχόμενη αντιιμπεριαλιστική επανάσταση των αποικιακών λαών κι ο ίδιος θα διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην Αλγερινή Επανάσταση. Αυτό θα του στοιχίσει 15 μήνες φυλακής στο Αμστερνταμ, απ’ όπου θα βγει το 1961, μετά από διεθνή εκστρατεία αλληλεγγύης με επικεφαλής τον Ζαν Πολ Σαρτρ, για να βρεθεί στη συνέχεια στο Μαρόκο και το 1962-65, μετά τη νίκη της Αλγερινής Επανάστασης και μέχρι το πραξικόπημα Μπουμεντιέν, στην κυβέρνηση του φίλου του, Μπεν Μπελά, σύμβουλος σε ζητήματα οικονομικής ανασυγκρότησης και αυτοδιαχείρισης. Απομακρυνόμενος από την Ενιαία Γραμματεία της Τετάρτης Διεθνούς, θα στρέψει τις πολιτικές, συγγραφικές και πρακτικές δραστηριότητές του σε επαφές, συνεργασίες και συμβουλές σε ηγέτες εθνικοαπελευθερωτικών κινημάτων και χωρών της Μέσης Ανατολής, της Αφρικής, της Λατινικής Αμερικής, στο πλάι αριστερών ηγετών, όπως ο Φιντέλ Κάστρο, ο Σαλβαντόρ Αλιέντε ή και ο Οτέλο ντε Καρβάλιο"

Qat Jambiya και φιλότιμο, posted by Hypothesis, 03/03/2015.

"Η Υεμένη καταλαμβάνει το  νοτιοδυτικό χώρο της αραβικής χερσονήσου, ο οποίος είναι ορεινός, με ελάχιστο ορυκτό πλούτο. Στον ορεινό σχηματισμό ζουν 28 εκατομμύρια , τα οποία στην περίοδο 60-80 βίωσαν μια θεμελιακή αλλαγή. Στο μικροκλίμα αυτό επί αιώνες οι Υεμένιοι κατόρθωναν να επιζούν με ολιγαρκή αυτάρκη τρόπο αξιοποιώντας τους ελάχιστους υδάτινους πόρους. Οι τοπικές οικονομίες στηριγμένες στην  αγροτική παραγωγή ήταν ικανές να ικανοποιήσουν βασικές ανάγκες ενώ τα λίγα αστικά κέντρα αναπτύσσονταν λόγω του εμπορίου. Η ορεινή και ημιορεινή Υεμένη με δύο μικρές περιόδους βροχόπτωσης ( άνοιξη και τέλος καλοκαιριού)  παρήγαγε  δημητριακά και την μοναδική ποικιλία καφέ.  Ο καφές της Υεμένης είναι πολύτιμος και γνωστός πολύ πριν η γιγαντιαία παραγωγή της Λατινικής Αμερικής, της Αφρικής της άπω Ανατολής πλημμυρίσει τις διεθνείς αγορές. ‘Άλλωστε η ποικιλία Μόκα οφείλει το όνομα της στο λιμάνι εξαγωγής στην Ερυθρά Θάλασσα. Τα τελευταία σαράντα χρόνια, οι διατροφικές ανάγκες καλύπτονται από εισαγόμενα δημητριακά ο καφές είναι μια περιθωριακή παραγωγή για ελάχιστη εσωτερική κατανάλωση ενώ οι μικροί ελάχιστοι πόροι αναλίσκονται στη διογκούμενη παραγωγή του qat.Το qat είναι φυτό που έρχεται στην Υεμένη από την Αιθιοπία, αλλά τελικά ενσωματώνεται πλήρως στην Υεμενική καθημερινότητα. Το qat περιέχει μια πολύ μεταβλητή ποσότητα αμφεταμινών που εκλύονται με το σίελο. Οι Υεμένιοι μασουλάνε μπάλες qat για να εκλύσουν μια αμφισβητούμενη ποσότητα αμφεταμινών ενώ σπαταλάνε άπειρες ώρες για να διαλέξουν το υποτιθέμενο καλό qat από τις εκατοντάδες ανοικτές λαϊκές αγορές. Το qat έχει παγιδεύσει την Υεμένη σε ένα φαύλο κύκλο: Καταναλώνει υδάτινους πόρους και έχει δημιουργήσει μια χρονοβόρα κοινωνική τελετουργία (1). Στο σύνθετο ορεινό περιβάλλον η οπλοφορία είναι καθολική. Οι Υεμένιοι φορούν στην μέση πάντα το ιστορικό σπαθί Jambiya, το οποίο είναι πολύ παραπάνω από ένα όπλο. Η Jambya αντλεί την αξία της από την ιστορία. Ο κάτοχος της συνήθως την έχει κληρονομήσει  και είναι υποχρεωμένος να την παραδώσει στην επόμενη γενιά. Η χρήση του σπαθιού για οποιοδήποτε λόγο αποτελεί μέρος της αξίας του. Στην αγορά της Σαναά πωλούνται Jambya αξίας εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ γιατί ανήκουν σε γνωστούς σείχηδες, έχουν χρησιμοποιηθεί σε μάχες ή εγκλήματα τιμής. Η ιστορική καθολική οπλοφορία ως κώδικας τιμής επιτρέπει να γενικευθεί η κατοχή και χρήση  πυροβόλων  τυφεκίων κλπ. Είναι λοιπόν σχεδόν φυσικό,  ένοπλες ομάδες κατά καιρούς να συσπειρώνονται για τοπικούς λόγους και δημιουργούν  οιονεί συνθήκες εμφυλίου. Ο κύριος όγκος του Υεμενικού πληθυσμού προσπαθεί να επιβιώσει σε μια συνθήκη ιστορικής εξέλιξης από μια σχεδόν αρχαϊκή δομή σε μια σύγχρονη κατάσταση μιας επαπειλούμενης  γενικευμένης δυσπραγίας. Δεν είναι τυχαίο πως λόγω αυτής αρχαικότητας η Υεμένη δεν συμμετέχει στoν οργανισμό για την οικονομική  συνένωση όλων των κρατών της Αραβικής χερσονήσου GCC. Ο χάρτης του GCC είναι όλη η χερσόνησος πλην της Υεμένης. Ωστόσο το ιδιόμορφο ορεινό περιβάλλον και οι μοναδικές εναλλακτικές που προσφέρει δεν έχει αφήσει τους Υεμένιους να περιπέσουν στην καταθλιπτική κατάσταση γενικευμένης φτώχειας του κέρατος της Δ.Αφρικής. Οι οικολογικές και αρχαϊκές αγροτικές ρουτίνες (2) των μικρών ορεινών καλλιεργειών που επιβιώνουν μέχρι σήμερα , έχουν στηρίξει μέχρι και σήμερα την Υεμένη να μην περιπέσει σε μια επαπειλούμενη ανθρωπιστική κρίση. Με ένα γνωστό σε εμάς τρόπο, οι Υεμένιοι έχουν ένα ψηλό φρόνημα σε αναντιστοιχία με τα ουδέτερα οικονομετρικά δεδομένα"

Add a comment
 

Τρίτη 03/03/2015

News - Thuesday

Glanz der Zarenkrone: Für die autokratischen Herrscher im Osten hegten gerade die Deutschen schon immer eine heimliche Sympathie.

Das schwärmerische Russland-Bild der Deutschen Kein Staatsmann spaltet die Welt zurzeit mehr als er. Doch bei aller Kritik wird gerade hierzulande auch beschwichtigt. Lebt im "Putin-Verstehen" unsere alte Tradition der Russland-Schwärmerei fort?, von Richard Herzinger, Die Welt, 8.3.2014

"Gegenmodell zur europäischen Kleinstaaterei? Der Überdruss deutscher Intellektueller und Künstler an der "Überzivilisiertheit" der westlichen Gesellschaft und ihres alle Mysterien entzaubernden Fortschrittsglaubens suchte sich in Russland das idealisierte Gegenbild einer noch nicht fertig vorfabrizierten Welt, die in gleichsam ursprünglicher Naivität und Spiritualität ihrer offenen Zukunft entgegen treibe. Für Rainer Maria Rilke etwa bedeutete die Entdeckung Russlands so etwas wie ein Erlösungserlebnis, das ihn gleichsam zu seinen kreativen Urquellen zurückgeführt habe. 1920 bilanzierte er im Rückblick: "… was verdankt ich Russland –, es hat mich zu dem gemacht, was ich bin, von dort ging ich innerlich aus, alle Heimat meines Instinkts, all mein innerer Ursprung ist dort!". Und deklamierte: "Dieses ist das Land des unvollendeten Gottes, und aus allen Gebärden des Volkes strömt die Wärme seines Werdens wie ein unendlicher Segen aus."

Auch Thomas Mann war fasziniert

Thomas Mann unternahm es in seinen "Betrachtungen eines Unpolitischen" (1918), diese schwärmerische Russland-Faszination in eine Art kulturgeschichtliches Gegensatzschema einzupassen, das eine grundsätzliche Frontstellung von Deutschen und Russen gegenüber dem Westen begründen sollte. Weil sich sowohl die deutsche als auch die russische Kultur dem anmaßenden "Imperialismus" und flachen "Zivilisationsliteratentum" des westlichen Rationalismus widersetzten, verbinde beide Völker eine tiefe Seelenverwandtschaft. "Der Unterschied von Geist und Politik", schrieb Thomas Mann, "enthält den von Kultur und Zivilisation, von Seele und Gesellschaft, von Freiheit und Stimmrecht, von Kunst und Literatur; und Deutschtum, das ist Kultur, Seele, Freiheit, Kunst und nicht Zivilisation, Gesellschaft, Stimmrecht, Literatur." Weil dies in ähnlicher Weise auf die Russen zutreffe, würden sie wie die Deutschen vom Westen missverstanden und drangsaliert"

Deutsche Russophilie zu Beginn des 20. Jahrhunderts. Rußland in den Werken von Rainer Maria Rilke und Thomas Mann, von Alexei Rybakov

"Mein Gott ist dunkel - auch dieser Gegensatz, der Gegensatz also zwischen Licht und Dunkelheit, zieht sich durch das ganze Buch hindurch: Einerseits (könnte man interpretierend sagen) das grelle Licht der westeuropäischen Ratio, andererseits die fruchtbare und zukunftsträchtige Dunkelheit des "russischen Gottes". Nicht nur dieser, sondern das Land selber ist insofern "dunkel": "Rauschend am Rande des Christentums, / du Land, nicht zu lichten", heißt es an einer anderen Stelle.[10] (Ich verzichte auf andere Beispiele, es gibt deren viele.) Das ist natürlich wichtig: Rußland ist zwar anders, aber es ist ein christliches Land; zwar am Rande des Christentums, aber vielleicht ursprünglicher christlich als Westeuropa. Die religiöse "Suche" der Epoche verzichtete ja meistens keineswegs auf das christliche Erbe, sondern suchte es vielmehr weiterzuentwickeln. So ist auch das Rilkesche Stunden-Buch selbst ja ein in tiefstem Grunde mystisches Buch, russisch-orthodoxe Motive und Eindrücke mit dem Erbe der westlichen Mystik vereinigend. Rußland ist zwar am Rande, es ist aber, schon dadurch, daß es ein christliches Land ist, doch irgendwie Europa - ein anderes Europa eben.

Dieser dunkle Gott im dunklen Lande ist, wie wir schon gesehen haben, ein werdender Gott. Dem Gott nun bei seinem "Werden" zu helfen, an ihm zu "bauen" ist eine Aufgabe, die, wie aus mehreren Rilke-Stellen aus dieser Zeit hervorgeht, in erster Linie dem Künstler obliegt. "Die anderen haben Gott hinter sich wie eine Erinnerung. Dem Schaffenden ist Gott die letzte, tiefste Erfüllung. Und wenn die Frommen sagen: †šEr ist†˜, und die Traurigen fühlen: †šEr war†˜, so lächelt der Künstler: †šEr wird sein†˜. Und sein Glauben ist mehr als Glauben; denn er selbst baut an diesem Gott."[11] Deshalb ist Rußland sozusagen ein "Künstler-Land": "Wie die Kindheit eines Künstlers ist dieses Rußland"; und - "... das russische Volk will Künstler werden", heißt es in dem Aufsatz "Russische Kunst".[12] Dieses Werden, wie das "Werden" Gottes, vollzieht sich langsam - und es ist auch gut so; russische Langsamkeit wird der Hektik (der "Nervosität", wie es bei Nietzsche heißt) der westlichen Zivilisation entgegengesetzt: "Das weite Land im Osten, das einzige, durch welches Gott noch mit der Erde zusammenhängt, hat immer noch sein Märtyrerzeitalter. Denn neben den fieberhaften Entwickelungen der nachbarlichen Kulturen bleiben ihm breitere Atemzüge, und in langsamen, immer wieder zögernden Schlägen geht seine Entwickelung vor sich. Der Westen hat sich in der Renaissance, in der Reformation, in Revolutionen und Königreichen, wie in einem einzigen Augenblick entfaltet, [...] während neben ihm, in dem Reiche Ruriks, noch der erste Tag dauert, der Tag Gottes, der Schöpfungstag."[13] Und weiter heißt es: "Ein großes Vergeuden ist der Sinn unseres westlichen Lebens, während im flachen Nachbarlande alle Kräfte sich aufzusparen scheinen für irgend einen Beginn, der noch nicht da ist, gerade, als sollten dort einmal die Kornkammern sein, wenn die anderen, in wachsender Verschwendung verarmten Völker mit hungernden Herzen ihre Heimat verlassen."

Hier spricht Rilke natürlich in eigener Sache, oder zumindest auch in eigener Sache, denn er war es, der seine Heimat verlassen wollte, um nach Rußland, in diese "Heimat [s]eines Instinkts" auszuwandern, und er war es auch, der zu dieser Zeit wohl das Gefühl hatte, daß alle seine Kräfte sich aufsparen "für irgend einen Beginn". Wie gesagt, war das Rußland-Erlebnis für ihn ein persönlicher Durchbruch'

Gerd Koenen: Der deutsche Russland-Komplex. Zur Ambivalenz deutscher Ostorientierungen in der Weltkriegsphase des 20. Jahrhunderts (pdf)

Add a comment
 

Ο μαρκήσιος Ντε Σαντ, του Μισέλ Ονφρέ

News - Monday

Last Updated on Sunday, 01 March 2015 22:27 Written by Administrator Sunday, 01 March 2015 21:50

Μία σύντομη κριτική ματιά στο απόσπασμα του Μισέλ Ονφρέ, Ο μαρκήσιος Ντε Σαντ, και η "ελευθεριακή" αποσύνθεση της ιδεολογίας του 20ου αιώνα [ Michel Onfray, La passion de la méchanceté. Sur un prétendu divin marquis, Autrement, Paris, 2014- σε μετάφραση Γ. Καραμπελιά, από το περιοδικό Νέος Ερμής ο Λόγιος, Χειμώνας 2015, 34-62.

Εχει γίνει μόδα στις μέρες μας η με κάθε τρόπο αναφορά στη φιλοσοφία του σεξ, από τις 50 αποχρώσεις μέχρι τον μαρκήσιο Ντε Σαντ. Ιδιαίτερα, όσον αφορά στον μαρκήσιο, μετά από πολλά γαλλικά αφιερώματα περιοδικών όπως του Le Point- Hors- Série: Le mystère Sade, No. 17, τώρα έχουμε από τον (νέο) Ερμή τον Λόγιο ένα εκτενές απόσπασμα της κριτικής ανάλυσης του Μισελ Ονφρέ, ο οποίος δίνει συνέντευξη και στο Le Point. Στο απόσπασμα, αλλά και στο υπόλοιπο έργο του Ονφρέ, παρατηρείται μία εμμονή στη σύνδεση του έργου με αυτόν που το δημιουργεί. Σημασία δεν έχει το βάθος της ανάλυσης, αλλά το ποιός την υπογράφει. Ό,τι και να λέει ο Ντε Σαντ, δεν παύει να είναι ο εκπρόσωπος της βίας, της τρέλας και του ολοκληρωτισμού. Είναι αυτός που βιάζει, βασανίζει, αποπλανά και σκοτώνει. Όπως και για τον Σελίν, τί σημασία έχουν τελικά οι σκέψεις του, όταν ήταν αυτός που ήταν. Νομίζω ότι από το ένα άκρο πάμε στο άλλο. Από την όντως "δαιμονική" αποθέωση του έργου του Ντε Σαντ από τους Απολιναίρ, Μπαρτ, Μπατάιγ, Λακάν, και από τα προτάγματα της απελευθέρωσης του Μάη του 68, πηγαίνουμε τώρα σε μία συντηρητική αναδίπλωση του στυλ "η απελευθέρωση των ενστίκτων είναι Άουσβιτς και Νταχάου". Στο απόσπασμα δεν αναφέρονται εκτενώς οι επιρροές του Ντε Σαντ στα έργα των Μπουνιουέλ ή του Παζολίνι. Στο απόσπασμα, και πιστεύω σε όλο το έργο, δεν γίνεται αναφορά στο τι συνιστά το έργο του Ντε Σαντ για την πορεία του ευρωπαϊκού διαφωτισμού [βλ. σχετικά, Κονδύλης, Ντε Σαντ και Μνημόνιο, και Κονδύλης και Ντε Σαντ]. Φοβάμαι ότι στη σπουδή μας να πετάξουμε τα απόβλητα μίας καταναλωτικής δοξολογίας των ενστίκτων και του ελεύθερου σεξ, τελικά πετάμε και τις άλλες πλευρές αυτής της μεταμοντέρνας φιλοσοφίας, που ομνύει στον μαρκήσιο. Η κειμενική (και όχι μόνο) εξάλειψη του υποκειμένου, το πέραν του καλού και του κακού, η υπέρβαση του ηθικού ορθολογισμού, τα ακραία όρια του φυσιοκρατικού μηδενισμού δεν είναι μόνο στρατόπεδα συγκέντρωσης και Πολ Ποτ, μπορεί και να είναι υπερρεαλισμός, Μπρετόν, Μπουνιουέλ, "θεολογικός" Λακάν, μυστικιστές σαλοί Δύσης και Ανατολής, γεμάτοι και αυτοί από "σαδομαζοχισμούς", ε και λοιπόν; Με μισές αλήθειες, δεν προχωράμε. Το απόσπασμα του Ονφρέ λέει πολλές αλήθειες, αλλά δείχνει ότι είναι εγκλωβισμένο σε μία στρατευμένη αντιπαράθεση με τους "απέναντι", την ελευθεριακή κουλτούρα του Μάη του 68. Στη Γαλλία έχουν ακόμα λόγους ν' ασχολούνται με αυτά, φαίνεται.

Add a comment
 

Who's Online

We have 148 guests online

Statistics

Members : 30
Content : 356
Web Links : 17
Content View Hits : 375399

DemocracyCrisis Social Media

SocialTwist Tell-a-Friend

france24

Hurriyet Dailynews

Reuters-Photographers

  • Jesus in Philadelphia
    For nearly every day the last eight months, Michael Grant has dressed as Jesus Christ, and walked the streets of Philadelphia to share the Christian...
  • Boom and bust in Parachute
    Founded in the 1900s, former oil town Parachute, Colorado, was the site of one of the most devastating and quickest busts ever seen.
  • The Venice of Egypt
    I'd heard a lot about El Max -- the "Venice of Egypt" -- where hundreds of boats dart through the canal. I'd seen pictures of...

Βιβλιοθήκη Herrk

  • Καστοριάδης – Κονδύλης
    Απ’ όσο ξέρω, στη βιβλιογραφία δεν έχει γίνει ακόμα κάποια σύγκριση. Παρακάτω δεν δίνονται απαντήσεις αλλά τίθενται κάποια προκαταρκτικά ερωτήματα:...
  • Οι Ευθυγραμμιζόμενοι
    Brecht: Οι Ευθυγραμμιζόμενοι (μτφρ. Δ. Τζωρτζόπουλος) Για να μη χάσει το ψωμί του Σε καιρούς αυξανόμενης καταπίεσης Αποφασίζει κάποιος, να...
  • Η κρίση αλλάζει την εικόνα της Αθήνας
    Η κρίση αλλάζει και τους δημόσιους χώρους της Αθήνας. Τις αλλαγές καταγράφει το ιστολόγιο «Η Αθήνα πίσω απ’ τη βιτρίνα». Αποσπάσματα: «Οι...

DemocracyCrisis© All Rights Reserved